Μάθημα : ΔΡΑΜΑΤΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ: ΕΥΡΙΠΙΔΗ ΕΛΕΝΗ

[η πομπή και ο «βάρβαρος» βασιλιάς]
«[…] Θα εξετάσω λοιπόν ορισμένες “σκηνές πλήθους”, όπως θα λέγαμε χρησιμοποιώντας σύγχρονη, μάλλον κινηματογραφική, ορολογία. […] Πολύ πιο έκδηλα παραπλανητικές, ως το βαθμό παρωδίας, είναι οι “πομπές” στην Ιφιγένεια Τ. και στην Ελένη. Και στα δύο έργα η συγκρότησή τους υπηρετεί την πραγματοποίηση μιας σκευωρίας για την απόδραση των ηρώων του δράματος. Και στις δύο η παρουσίασή της συνδυάζεται με την εξαπάτηση ενός “βάρβαρου” ηγεμόνα. Και στις δύο, πέρα από την ευφυέστατη εισαγωγή ενός θεαματικού στοιχείου, προβάλλει σαφέστατα μια πρόθεση παρωδίας ή σάτιρας. Η σύσταση των πομπών προετοιμάζεται με ευφάνταστη δεξιότητα και η εμφάνισή τους σχολιάζεται με έκδηλη ηδονή. [...]

Στην Ελένη η όλη σκηνή είναι ακόμα προκλητικότερη, επειδή πρόκειται για πραγματική παρωδία νεκρικής πομπής. Το αντίστοιχο του Θόαντα είναι εδώ ο Θεοκλύμενος, επίδοξος μνηστήρας της ηρωίδας, ιδιότητα που, ακριβώς επειδή δημιουργεί προϋποθέσεις αμεσότερης συμμετοχής στα τεκταινόμενα, προσδίδει στον “βάρβαρο” βασιλιά τα χαρακτηριστικά ενός συμπαθητικού θύματος. Η σκευωρία ακολουθεί την ίδια περίπου πορεία όπως και στην Ιφιγένεια Τ. Η σύνθεση της πομπής, καθώς και η πραγματοποίησή της, μαρτυρεί αντίστοιχα ευτράπελη διάθεση. Πολύ περισσότερο στο δεύτερο έργο η εκζήτηση στη συγκρότηση της πομπής σχεδόν αυτονομεί τη λειτουργία του θεάματος. […]»

(Χουρμουζιάδης 19912: 149-150).