Από το Βυζάντιο στο 1821

Και μια ασκησούλα για την ενότητα 6: http://users.sch.gr/ipap/Ellinikos_Politismos/Istoria_c/c-6.htm

Καρμπονάροι
[ιταλικά carbonaro, πληθ. carbonari: καρβουνιάρηδες]

Μέλη μυστικής επαναστατικής οργάνωσης που εμπνέονταν από φιλελεύθερες και πατριωτικές ιδέες. Έδρασαν κυρίως στην ιταλική χερσόνησο στις αρχές του 19ου αιώνα. Οι καρμπονάροι υπήρ­ξαν η κύρια εστία αντίστασης στα αυταρχικά καθεστώτα που επιβλήθηκαν στην Ιταλία αμέσως μετά την ήττα του Ναπολέοντα, κατά την εποχή της Παλινόρθωσης (1815-1830).

Σύμφωνα με την επικρατέστερη σήμερα άποψη, οι καρμπονάροι ήταν μια ομάδα που εμφανίστηκε για πρώτη φορά στη Γαλλία την εποχή της γαλλικής επανάστασης, δρούσε στις γραμμές των Ελευθεροτεκτόνων (μασόνοι) και ασκούσε αυστηρή κριτική στην καθολική εκκλησία.

Οι πρώτες οργανώσεις (στοές) καρμπονάρων εμφανίστηκαν στην Ιταλία γύρω στα 1800 έχοντας από την αρχή δημοκρατικό και πατριωτικό χαρακτήρα. Γρήγορα δημιουργήθηκαν παρόμοιες οργανώσεις σε ολόκληρη την ιταλική χερσόνησο. Οι καρμπονάροι της Ιταλίας αγωνίζονταν για την αποτίναξη της ξένης κυριαρχίας και οραματίζονταν τη δημιουργία ενός δημοκρατικού κοινοβουλευτικού ιταλικού κράτους.

Αντιμέτωποι με την ανάγκη να προστατέψουν τις οργανώσεις τους από τις ευρωπαϊκές απολυταρχίες, οι καρμπονάροι δέχονταν στις γραμμές τους νέα μέλη μόνο αφού τα υπέβαλλαν σε δοκιμασίες. Ακολουθούσε η υποδοχή του νέου μέλους, βασισμένη σε ένα αυστηρό τελετουργικό, και η ένταξή του στην οργάνωση. Κάθε οργάνωση καρμπονάρων είχε αυστηρή εσωτερική ιεραρχία και τα μέλη ανέρχονταν σε επόμενο βαθμό μόνο αφού έφερναν σε πέρας με επιτυχία συγκεκριμένες αποστολές.

Οι καρμπονάροι λειτούργησαν ως πρότυπο για τους φιλελεύθερους του 19ου αιώνα. Έτσι, με βάση τις ιδεολογικές αρχές και τα οργανωτικά πρότυπα των καρμπονάρων δημιουργήθηκαν σε διάφορες περιοχές της Ευρώπης παρόμοιες οργανώσεις καρμποναρικού τύπου. Μια από αυτές ήταν και η ελληνική Φιλική Εταιρεία που ιδρύθηκε το 1814 στην Οδησσό της Ρωσίας και προετοίμασε τον ένοπλο ξεσηκωμό των Ελλήνων το 1821.

Η ελληνική επανάσταση και το συνέδριο του Λάυμπαχ: http://www.ime.gr/chronos/12/gr/1821_1833/diethni/02.html

Προς την ελληνική επανάσταση: http://www.ime.gr/chronos/11/tgr/gr/frameset.html?100

Η αντήχηση της σερβικής επανάστασης στην Ευρώπη: http://www.ime.gr/chronos/11/tgr/gr/frameset.html?432

H επίδραση της Γαλλικής Eπανάστασης στην ελληνική παλιγγενεσία: http://www.ime.gr/chronos/11/tgr/gr/frameset.html?121

Κάτι περισσότερο για το Συνέδριο της Βιέννης: http://ebooks.edu.gr/ebooks/v/html/8547/5307/Istoria_G-Lykeiou_html-apli/index1_1.html

Η Ευρώπη μετά τους ναπολεόντειους πολέμους: http://www.ime.gr/chronos/12/gr/1821_1833/diethni/index.html

H ενότητα 6 σε βιντεοπαρουσίαση