Μάθημα : Κατεργασία του εδάφους

Καλλιεργητικά εργαλεία εδάφους

• Υνάροτρα

Είναι από τα παλαιότερα γεωργικά εργαλεία που χρησιμοποιούνται. Με το άροτρο γίνεται αναστροφή του εδάφους( καταστροφή ζιζανίων, αερισμός, ενσωμάτωση φυτικών υπολειμμάτων ή λιπασμάτων, χουμοποίηση) και συγχρόνως θρυμματισμός του εδάφους.

• Δισκάροτρα

Χρησιμοποιούνται στις περιπτώσεις εκείνες που δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν με επιτυχία τα υνάροτρα (σκληρά εδάφη, ξηρά και πετρώδη, πολύ υγρά και κολλώδη εδάφη με πολλά φερτά υλικά, με πολλά φυτικά υπολείμματα ή ρίζες).Οι σφαιρικοί δίσκοι περιστρέφονται σε διαφορετικούς άξονες. Φέρουν σφαιρικούς δίσκους με διάμετρο 60-80cm με πλάτος άροσης 20-30cm ανά δίσκο. Δεν ενσωματώνουν κανονικά τα φυτικά υπολείμματα ούτε αναστρέφουν κανονικά το έδαφος και αφήνουν τη επιφάνεια του εδάφους περισσότερο ανώμαλη-ανάγκη για περαιτέρω εργασίες για προετοιμασία σποροκλίνης. Μπορούν να χρησιμοποιηθούν για κανονικό ή βαθύ όργωμα. Ταχύτητα εργασίας 5-10 Km/h(Μέση 7 Km/h).

• Πολύδισκα

Είναι μια κατηγορία δισκοφόρων αρότρων που χρησιμοποιούνται για ελαφρύ συνήθως όργωμα (8-10cm).Φέρουν δίσκους κατακόρυφους που περιστρέφονται σε κοινό άξονα και είναι ελαφρύτεροι και μικρότεροι από τους αντίστοιχους των δισκαρότρων. Εκτελούν ενδιάμεση εργασία μεταξύ των δισκαρότρων και της δισκοσβάρνας. Χρησιμοποιούνται πολύ στον Καναδά συνήθως για την προετοιμασία του εδάφους για σπορά σιτηρών.

• Αυλακωτήρες

Είναι διπλά άροτρα (διπλό υνί και διπλός αναστρεπτήρας) που ρίχνουν το χώμα δεξιά, αριστερά καθώς κινούνται. Χρησιμοποιούνται σε καλλιεργημένο και ακαλλιέργητο έδαφος. Χρησιμοποιούνται συνήθως για τη σπορά πατάτας, καλαμποκιού, βαμβακιού και για την καταπολέμηση ζιζανίων σε περιπτώσεις που υπάρχουν προβλήματα διάβρωσης (αντί άροτρο ή σβάρνα). Ταχύτητα εργασίας 5-10 Km/h(Μέση 7 Km/h).

• Εργαλεία για υπεδάφεια άροση

Χρησιμοποιούνται στις περιπτώσεις που σχηματίζεται σκληρός ορίζοντας στο έδαφος είτε από την διέλευση των γεωργικών εργαλείων είτε λόγω χημικών αντιδράσεων. Το σκληρό στρώμα εμποδίζει την κίνηση νερού προς τα κάτω (ασφυξία) και εμποδίζει επίσης τις ρίζες να εισέλθουν στο έδαφος (μη κανονική ανάπτυξη φυτού). Για το σπάσιμο του σκληρού στρώματος χρησιμοποιούνται:

• Υνάροτρα
• Εδαφοσκίστες (ρίππερ)
• Υπεδάφεια άροτρα

• Περιστροφικά άροτρα (Φρέζες)

Χρησιμοποιούνται τόσο για την κύρια όσο και για την δευτερεύουσα κατεργασία του εδάφους. Χρησιμοποιούνται επίσης για σκάλισμα σε φυτρωμένα χωράφια και για την ενσωμάτωση λιπασμάτων και φυτικών υπολειμμάτων στο έδαφος. Φέρουν λεπίδες οι οποίες κατά την περιστροφή τους εκτινάσσουν το έδαφος και να αναγκάζουν να χτυπά σε ειδικό έλασμα για να θρυμματιστεί. Ο βαθμός θρυμματισμού εξαρτάται από την ταχύτητα περιστροφής του άξονα, το είδος των λεπίδων το βάθος κατεργασίας, την ταχύτητα μετακίνησης, την θέση του ελάσματος, την μηχανική σύσταση και υγρασία του εδάφους.

Δεν συνιστάνται:

• σε φθινοπωρινές καλλιέργειες (το αφράτο χώμα κατακάθεται με τις βροχές του χειμώνα και δυσκολεύει την ανάπτυξη)
• όταν υπάρχουν ζιζάνια τα οποία εύκολα πολλαπλασιάζονται με ριζώματα (αγριάδα)

Βάθος κατεργασίας (5-30cm).Ταχύτητα εργασίας 1,5-8 Km/h(Μέση 5 Km/h).

• Καλλιεργητές

Οι καλλιεργητές μπορούν να χρησιμοποιηθούν τόσο για κύρια όσο και για δευτερεύουσα κατεργασία του εδάφους και ειδικότερα για σπορά. Είναι εφοδιασμένοι με ελατηριωτά ελάσματα σε αποστάσεις 15-25 cm μεταξύ τους τοποθετημένα σε δύο/τέσσερις άξονες πλαισίου. Προετοιμάζουν καλά το έδαφος για σπορά, ενώ αφήνουν την επιφάνεια του εδάφους κάπως ανώμαλη με σβώλους. Αυτός είναι και ο λόγος που συνήθως φέρουν και ειδικούς κυλίνδρους θρυμματισμού.

• Σβάρνες

Οι σβάρνες σε σχέση με τα άροτρα είναι γεωργικά εργαλεία για ελαφρότερη κατεργασία του εδάφους σε βάθος περίπου 10 cm. Η κατεργασία του εδάφους με σβάρνα θεωρείται συμπληρωματική ή δευτερεύουσα, γιατί τις περισσότερες φορές γίνεται μετά από το όργωμα.

Οι σβάρνες χρησιμοποιούνται για:

• Ισοπέδωση του εδάφους
• Σπάσιμο των σβώλων
• Καταστροφή των ζιζανίων

Το σβάρνισμα είναι απαραίτητη εργασία προετοιμασίας του εδάφους για σπορά, γιατί θρυμματίζεται το έδαφος για να έλθει σε άμεση επαφή με τον σπόρο και επιπλέον εξοικονομείται υγρασία που είναι απαραίτητη για το φύτρωμα. Οι σβάρνες κατατάσσονται γενικά στις δισκοσβάρνες και στις οδοντωτές σβάρνες (φερόμενες ή συρόμενες). Αναλυτικά:

• Δισκοσβάρνες

Χρησιμοποιούνται συστηματικά μετά το όργωμα για κάλυψη του σπόρου ή και πολλές φορές πριν το όργωμα για κόψιμο των στελεχών της προηγούμενης καλλιέργειας (π.χ. αραβόσιτος) ή και για καταστροφή των ζιζανίων.

• Οδοντωτές σβάρνες

Είναι διαφόρων ειδών (π.χ. με σταθερά δόντια, με ελατηριωτά δόντια) και χρησιμοποιούνται σε μεγάλη ποικιλία γεωργικών εργασιών όπως τελική προετοιμασία του εδάφους για σπορά, κάλυψη του σπόρου, καταστροφή ζιζανίων και αερισμό του εδάφους.

• Κύλινδροι

Οι κύλινδροι είναι γεωργικά εργαλεία που μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε πολλές και διάφορες περιπτώσεις κατά την προετοιμασία του εδάφους για τη σπορά, μετά τη σπορά και πριν το φύτρωμα του σπόρου καθώς και όταν τα φυτά είναι στην πρώτη τους ανάπτυξη. Με τους κυλίνδρους συμπιέζεται το έδαφος και ισοπεδώνεται. Θρυμματίζεται ένα μέρος των σβώλων που βρίσκονται στην επιφάνεια του εδάφους και έρχεται σε άμεση επαφή το έδαφος με το υπέδαφος. Επίσης εφάπτονται καλύτερα με το έδαφος οι σπόροι καθώς και οι ρίζες των νεαρών φυτών. Φυσικά όταν το έδαφος βρίσκεται στο ρόγο του τα αποτελέσματα είναι πάντοτε καλύτερα. Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι η κατεργασία του εδάφους πρέπει να γίνεται μόνο όταν αυτό βρίσκεται στο ρόγο του, οποίος πρακτικά προσδιορίζεται όταν το έδαφος θρυμματίζεται στα δάκτυλα σαν ψίχα ψωμιού. Οι κύλινδροι κατατάσσονται γενικά στους έχοντες λεία επιφάνεια, στους αυλακωτούς και στους οδοντωτούς. Αναλυτικά:

• Κύλινδροι με λεία επιφάνεια

Είναι συνήθως μεταλλικοί και αφήνουν την επιφάνεια επίπεδη. Είναι κατάλληλοι για συμπίεση του εδάφους την άνοιξη σε χωράφια που καλλιεργούνται με χειμερινά σιτηρά και χορτοδοτικά φυτά και για συμπίεση του εδάφους λίγο πριν ή μετά την σπορά σε ανοιξιάτικές καλλιέργειες.

• Αυλακωτοί κύλινδροι

Οι κύλινδροι αυτοί αποτελούνται από μεταλλικούς τροχούς ενωμένους μεταξύ τους, οι οποίοι περιστρέφονται όλοι μαζί σαν ένα σώμα και η επιφάνειά τους σχηματίζει αυλακώσεις. Ο αυλακωτός κύλινδρος θεωρείται κατάλληλος για συμπίεση και θρυμματισμό του εδάφους σε φθινοπωρινές καλλιέργειες λίγο πριν ή μετά την σπορά. Το έδαφος δεν σχηματίζει κρούστα και διατηρείται σχετικά χαλαρό. Θεωρείται αποτελεσματικός για την προστασία των εδαφών από τη διάβρωση που προκαλείται λόγω ανέμων.

• Οδοντωτοί κύλινδροι

Οι κύλινδροι αυτοί χρησιμοποιούνται την άνοιξη κατά την προετοιμασία του εδάφους για την σπορά και κάνουν καλύτερο θρυμματισμό από τους λείους. Κατά την προετοιμασία του εδάφους για σπορά σε ελαφρά εδάφη η χρησιμοποίηση ενός τέτοιου κυλίνδρου και μιας ελαφράς οδοντωτής σβάρνας αμέσως μετά το όργωμα μπορεί να μειώσει τις εργασίες των σκαλισμάτων και του αραιώματος μέχρι 30%.

Ακολουθήστε τώρα τον παρακάτω σύνδεσμο και δείτε το βίντεο:

Καλλιεργητικά εργαλεία εδάφους

Στείλτε μήνυμα, αναφέροντας αυτά που πιστεύετε ότι είναι τα εργαλεία κύριας κατεργασίας του εδάφους.

Προϋποθέσεις επιτυχίας των παρεμβάσεων

Η επιτυχία των διαφόρων του εδάφους θα κριθεί από το τελικό αποτέλεσμα που επιδιώκουμε. Επειδή το τελικό αποτέλεσμα θα πρέπει να είναι πάντα η βελτίωση των ιδιοτήτων του εδάφους για καλύτερη ανάπτυξη των φυτών, συμπεραίνουμε ότι όλες οι παρεμβάσεις δεν θα πρέπει να υποβαθμίζουν τις εδαφικές ιδιότητες. Για να γίνει αυτό δυνατό θα πρέπει να γίνει προσεκτική επιλογή της καταλληλότερη παρέμβασης για κάθε περίπτωση, καθώς και της καταλληλότερης χρονικής στιγμής.

Αξίζει δε, να αναφερθεί ότι:

• Η επιλογή του κατάλληλου χρόνου παρέμβασης σχετίζεται άμεσα με την περιεκτικότητα του εδάφους σε νερό, ένα χαρακτηριστικό που είναι γνωστό ως "ρώγος" του εδάφους.
• Εάν το έδαφος έχει πολύ υγρασία κατά τον χρόνο παρέμβασης το αποτέλεσμα θα είναι η κοπή του σε μεγάλες λωρίδες που δεν σπάνε εύκολα και συμπίεση του εδάφους από τον ελκυστήρα, δηλαδή η υποβάθμιση της εδαφικής δομής.

Συχνότητα και βάθος των παρεμβάσεων

Αναφορικά με τη συχνότητα, καλό είναι αυτές να γίνονται όσο το δυνατόν αραιότερα και μόνο όταν υπάρχει συγκεκριμένος λόγος. Οι συχνές κατεργασίες του εδάφους υποβαθμίζουν τη δομή του, προκαλούν απώλειες νερού, μειώνουν την οργανική ύλη του εδάφους και επιβαρύνουν οικονομικά τον ίδιο τον αγρότη.

Ακολουθήστε τώρα τον παρακάτω σύνδεσμο και μελετήστε τον σχετικό με το βάθος των παρεμβάσεων εννοιλογικό χάρτη:

Βάθος παρεμβάσεων κατεργασίας εδάφους

1. Ακολουθήστε το σύνδεσμο Τρισδιάστατος προσομοιωτής διαχείρισης αγροτεμαχίων, εγκαταστήστε την εφαρμογή και στείλτε μου Print Screen από τις εργασίες κατεργασίας εδάφους που θα πραγματοποιήσετε.

2. Στείλτε μήνυμα, αναφέροντας 2 εργαλεία τα οποία ενδείκνυνται για βαθιές εργασίες κατεργασίας του εδάφους.