Μάθημα : Όμιλος Παλαιογραφίας- Η οικολογία μέσα από τα χειρόγραφα

Το παρόν άρθρο πραγματεύεται την πρόοδο που έχει πραγματοποιηθεί στη διερεύνηση των βυζαντινών κειμενικών πηγών από ιστορική και παλαιοκλιματολογική άποψη. Αναλύει γενικές έννοιες που επηρεάζουν την ιδεολογική προοπτική των αναφορών στον καιρό, το κλίμα και τις σχετικές καταστροφές, στο πλαίσιο των ειδών των βυζαντινών κειμενικών πηγών που τις περιλαμβάνουν. Στη συνέχεια, παρουσιάζει επισκόπηση των τεκμηριωμένων παλαιοκλιματικών στοιχείων που συναντώνται για το Βυζάντιο, δίνοντας έμφαση στις κατηγορίες των φαινομένων που αναφέρονται στις πηγές. Τέλος, συζητά προβλήματα που σχετίζονται με την ανάλυση και την ερμηνεία των στοιχείων με όρους ιστορικής κλιματολογίας του Βυζαντίου και, τελικά, βυζαντινής περιβαλλοντικής ιστορίας.

Το άρθρο εντάσσεται στη συζήτηση γύρω από τα οικολογικά ζητήματα, δίνοντας έμφαση στη σημασία της φιλοσοφικής και θεολογικής προσέγγισης των θεμάτων που τίθενται, και εστιάζοντας στη συμβολή της βυζαντινής σκέψης, η οποία έχει σε μεγάλο βαθμό παραμεληθεί στο συγκεκριμένο πλαίσιο.

Με αυτό το σκεπτικό, το άρθρο προσφέρει μια πανοραμική επισκόπηση των ιδεών διαφόρων βυζαντινών συγγραφέων σχετικά με το περιβάλλον και τη σχέση του ανθρώπου με την υπόλοιπη δημιουργία.

Εξετάζοντας τη σκέψη του Μάξιμου του Ομολογητή, του Διονυσίου του Αρεοπαγίτη, του Ιωάννη του Δαμασκηνού και του Ιωάννη του Χρυσοστόμου, ο συγγραφέας αναδεικνύει τις απόψεις τους για τη θέωση, την ενότητα της δημιουργίας, καθώς και την περιβαλλοντική και ζωική ηθική.

Καταλήγει ότι η κυρίαρχη βυζαντινή αντίληψη για τη φύση δεν ήταν η εκμετάλλευσή της, αλλά η επιβεβαίωση του δημιουργημένου κόσμου και η καίρια ευθύνη του ανθρώπου μέσα σε αυτόν.

Η διατριβή εξετάζει τις φιλοσοφικές και αισθητικές αντιλήψεις γύρω από το φυσικό περιβάλλον στο Βυζάντιο σε σχέση με την αισθητική, το ωραίο, και την αντίληψη της φύσης ως κάτι ενιαίον με το θείο.Στην παρούσα εργασία παρουσιάζονται αναλυτικά οι φιλοσοφικές προσεγγίσεις της αρχαίας της μεσαιωνικής αλλά και της νεότερης εποχής σχετικά με τις έννοιες του υψηλού και του ωραίου που σχετίζονται με τη Βυζαντινή αισθητική.