Μάθημα : Β-ηλ - Εισαγωγή σε Υπολ. Συστ. και Δίκτυα επικοινωνιών

Κωδικός : 3940055287

3940055287 - ΣΩΤΗΡΙΟΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΙΔΗΣ

Ενότητες μαθήματος

Μάθημα 10ο (υλοποίηση σε 3 ώρες)

 

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΟΥ ΑΝΟΙΧΤΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ

 

- Aναφέρει τις βασικές αρχές τις φιλοσοφίας του ανοιχτού λογισμικού
- Αναγνωρίζει τους διάφορους τύπους λειτουργικών συστημάτων ανοιχτού λογισμικού.


α. Βασικές Αρχές της Φιλοσοφίας του Ανοιχτού Λογισμικού (OSS)

 

Η φιλοσοφία του Ανοιχτού Λογισμικού (Open Source Software) δεν αφορά μόνο το "δωρεάν" κόστος, αλλά κυρίως την ελευθερία. Βασίζεται στις "Τέσσερις Ελευθερίες" που διατύπωσε ο Richard Stallman https://el.wikipedia.org/wiki/Ρίτσαρντ_Στόλλμαν:

 

  • Ελευθερία χρήσης: Ο καθένας μπορεί να χρησιμοποιήσει το λογισμικό για οποιονδήποτε σκοπό, χωρίς περιορισμούς στη χρήση.

  • Ελευθερία μελέτης και τροποποίησης: Οι χρήστες έχουν πρόσβαση στον πηγαίο κώδικα (source code). Μπορούν να δουν πώς λειτουργεί το πρόγραμμα και να το αλλάξουν ώστε να ταιριάζει στις ανάγκες τους.

  • Ελευθερία αναδιανομής: Επιτρέπεται να μοιραστείς το λογισμικό με άλλους (φίλους, συναδέλφους, κοινότητα) ώστε να βοηθήσεις τον πλησίον σου.

  • Ελευθερία βελτίωσης: Μπορείς να δημοσιεύσεις τις βελτιώσεις που έκανες, ώστε να επωφεληθεί ολόκληρη η κοινότητα από τη δουλειά σου.

Γιατί είναι σημαντικό;

  1. Διαφάνεια: Ξέρεις ακριβώς τι κάνει το πρόγραμμα (δεν υπάρχουν κρυφές λειτουργίες παρακολούθησης).

  2. Ασφάλεια: Χιλιάδες προγραμματιστές παγκοσμίως ελέγχουν τον κώδικα για σφάλματα.

  3. Συνεργασία: Το λογισμικό εξελίσσεται ταχύτερα μέσω της συλλογικής προσπάθειας.


 

β. Τύποι Λειτουργικών Συστημάτων Ανοιχτού Λογισμικού

 

Υπάρχουν διάφορα λειτουργικά συστήματα που βασίζονται στο ανοιχτό λογισμικό, το καθένα με διαφορετικό προσανατολισμό:

 

Α. Διανομές Linux (Linux Distributions)

Είναι η πιο γνωστή κατηγορία. Το Linux δεν είναι ένα ενιαίο σύστημα, αλλά αποτελείται από τον πυρήνα (kernel) και διάφορα εργαλεία. Οι "διανομές" είναι πακέτα που περιλαμβάνουν το Linux μαζί με γραφικό περιβάλλον και εφαρμογές.

  • Για αρχάριους: Ubuntu, Linux Mint (φιλικά προς τον χρήστη, παρόμοια με τα Windows).

  • Για προχωρημένους/Επαγγελματίες: Debian, Arch Linux, Fedora.

  • Για Διακομιστές (Servers): CentOS, Red Hat Enterprise Linux (RHEL).

 

Β. Λειτουργικά Συστήματα BSD

Προέρχονται από το Πανεπιστήμιο του Berkeley και φημίζονται για την εξαιρετική τους ασφάλεια και σταθερότητα.

  • Παραδείγματα: FreeBSD, OpenBSD. Χρησιμοποιούνται κυρίως σε υποδομές δικτύων και διακομιστές.

 

Γ. Ανοιχτό Λογισμικό σε Κινητές Συσκευές

  • Android (AOSP): Το λειτουργικό της Google βασίζεται στον πυρήνα του Linux. Αν και οι εκδόσεις που έχουμε στα κινητά μας έχουν κλειστά στοιχεία της Google, η βάση του (Android Open Source Project) είναι ανοιχτού κώδικα.

  • LineageOS: Μια εναλλακτική έκδοση Android που εστιάζει στην ιδιωτικότητα και την ελευθερία.

Δ. Εξειδικευμένα Συστήματα

  • FreeRTOS: Για μικρές συσκευές (Internet of Things - IoT).

  • Tails: Μια διανομή Linux που εστιάζει αποκλειστικά στην ανωνυμία και την ασφάλεια του χρήστη στο διαδίκτυο.

 

Τύπος Παράδειγμα Λειτουργικού Κύρια Χρήση
Desktop / Laptop Ubuntu (γνωστή διανομή Linux) Καθημερινή χρήση, εκπαίδευση
Server Debian (γνωστή διανομή Linux) Ιστοσελίδες, βάσεις δεδομένων
Mobile Android (AOSP) - LinageOS Κινητά τηλέφωνα, Tablet
Network Security OpenBSD Τείχη προστασίας (Firewalls)

 

Λογισμικό Ανοιχτού Κώδικα

 

 

Κατηγορία Λογισμικού Λογισμικό Ανοιχτού Κώδικα Αντίστοιχο Εμπορικό (Κλειστό) Κύρια Χρήση
Σουίτα Γραφείου LibreOffice Microsoft Office Επεξεργασία κειμένου, υπολογιστικά φύλλα, παρουσιάσεις.
Περιηγητής Ιστού Mozilla Firefox Google Chrome / Edge Πλοήγηση στο Διαδίκτυο.
Επεξεργασία Εικόνας GIMP Adobe Photoshop Επεξεργασία και ρετούς φωτογραφιών.
Διανυσματικά Γραφικά Inkscape Adobe Illustrator Σχεδίαση λογοτύπων και γραφικών.
3D Σχεδίαση & Animation Blender Autodesk Maya / 3ds Max Τρισδιάστατα μοντέλα και οπτικά εφέ.
Αναπαραγωγή Πολυμέσων VLC Media Player Windows Media Player Προβολή ταινιών και ακρόαση μουσικής (υποστηρίζει όλα τα formats).
Επεξεργασία Βίντεο Shotcut / Kdenlive Adobe Premiere Μοντάζ και παραγωγή βίντεο.
Διαχείριση Αρχείων (Zip) 7-Zip WinRAR / WinZip Συμπίεση και αποσυμπίεση αρχείων.
Σχεδιασμός CAD FreeCAD AutoCAD Μηχανολογικό σχέδιο.
Στατιστική Ανάλυση

1. PSPP 

2. Jamovi 

3. JASP

SPSS / SAS Ανάλυση δεδομένων και στατιστική.

Γιατί αυτά τα λογισμικά είναι σημαντικά για τους μαθητές;

  1. Μηδενικό Κόστος: Μπορούν να τα κατεβάσουν και να τα εγκαταστήσουν νόμιμα σε όσους υπολογιστές θέλουν, χωρίς να χρειάζεται να πληρώσουν ακριβές συνδρομές.

  2. Μάθηση: Πολλά από αυτά (όπως το Blender ή το GIMP) είναι επαγγελματικών προδιαγραφών. Οι γνώσεις που αποκτούν οι μαθητές είναι άμεσα μεταφέρσιμες στην αγορά εργασίας.

  3. Ιδιωτικότητα: Τα περισσότερα open source προγράμματα δεν συλλέγουν προσωπικά δεδομένα των χρηστών για διαφημιστικούς σκοπούς.

  4. Συμβατότητα: Τα προγράμματα αυτά (π.χ. το LibreOffice) μπορούν να ανοίξουν και να αποθηκεύσουν αρχεία σε μορφές που χρησιμοποιούν τα εμπορικά προγράμματα (π.χ. .docx, .xlsx).