Μάθημα : Ιστορία Κατεύθυνσης Γ' Λυκείου

1. Η Τράπεζα της Ελλάδος (1927–1932)

• 1927: Αίτημα της Ελλάδας στην Κοινωνία των Εθνών για πρόσθετο δάνειο

• Τίθεται το ζήτημα δημιουργίας κεντρικής κρατικής τράπεζας

• Στόχος:

  • διαχείριση χρέους

  • έκδοση χαρτονομίσματος

  • ενιαία εφαρμογή κυβερνητικής οικονομικής πολιτικής

• Παρά τις αντιδράσεις της Εθνικής Τράπεζας και τις πιέσεις ξένων συμβούλων:

  • Μάιος 1927: Ίδρυση Τράπεζας της Ελλάδος

  • 1928: Έναρξη λειτουργίας
    

Αποτελέσματα

• Σταθερή ισοτιμία δραχμής με ξένα νομίσματα

• Έκδοση χαρτονομίσματος με βάση αποθέματα χρυσού και συναλλάγματος

• Βελτίωση πιστοληπτικής ικανότητας κράτους

• Ενίσχυση εισροής συναλλάγματος και επενδύσεων

• Δημιουργία ισχυρής οικονομικής δυναμικής (1928–1932)

2. Η κρίση του 1932

• Η παγκόσμια οικονομική κρίση (1929) φτάνει στην Ελλάδα το 1932

• Παρά τις προσπάθειες της κυβέρνησης:

  • εξαντλήθηκαν τα αποθέματα χρυσού και συναλλάγματος

• Άνοιξη 1932:

  • αναστολή μετατρεψιμότητας του νομίσματος

  • αναστολή εξυπηρέτησης εξωτερικών δανείων

Οικονομική πολιτική μετά το 1932

• Ενίσχυση κρατικού παρεμβατισμού

• Πολιτική προστατευτισμού

• Μετάβαση σε κλειστή οικονομία

• Στο εξωτερικό εμπόριο:

  • κυριαρχεί η μέθοδος του διακανονισμού «κλήρινγκ»

  • συναλλαγές με διακρατικές συμφωνίες και όχι με ελεύθερη αγορά

3. Πολιτικές συνέπειες της κρίσης

• Η οικονομική κρίση είχε σοβαρές πολιτικές επιπτώσεις:

  • Δημιουργία ισχυρών συγκεντρωτικών κρατών

  • Κυριαρχία ολοκληρωτικών κινημάτων και καθεστώτων σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες

• Η Ελλάδα δεν αποτέλεσε εξαίρεση:

  • 4 Αυγούστου 1936:
    ➝ επιβολή δικτατορίας Ιωάννη Μεταξά
    ➝ με την ανοχή του Παλατιού